Luật sư tranh tụng con đòi chia tài sản khi ba me còn sống

Mô tả

1.Đã đi lấy chồng, con gái còn được quyền hưởng thừa kế không?

Hiện nay, pháp luật quy định có 02hình thức hưởng thừa kế là theo di chúc hoặc theo pháp luật:

- Theo di chúc: Một người có thể lậpdi chúc trước khi họ qua đời để lại tài sản của mình cho người khác sau khichết;

- Theo pháp luật: Nếu không có dichúc, di chúc không hợp pháp thì di sản sẽ được chia theo pháp luật.

Trong đó, quyền hưởng thừa kế củacon gái đã đi lấy chồng được quy định cụ thể như sau:

Hưởng di sản theo di chúc

Theo Điều 626 Bộ luật Dân sự, ngườilập di chúc có quyền chỉ định người thừa kế, phân định phần di sản cho từngngười thừa kế… Do đó, nếu người để di sản để di chúc phần tài sản của mình thìngười con gái đã đi lấy chồng thì người này hoàn toàn được quyền hưởng di sản.

Hưởng di sản theo pháp luật

Trong trường hợp di chúc không hợppháp, không có di chúc hoặc những người được hưởng di sản theo di chúc mà khôngcó quyền hưởng hoặc từ chối thì di sản sẽ được chia theo pháp luật.

Lúc này, những người thừa kế sẽ đượcnhận di sản theo thứ tự:

- Hàng thừa kế thứ 1: Vợ, chồng, chamẹ đẻ, cha mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;

- Hàng thừa kế thứ 2: Ông bà nội;ông bà ngoại; anh, chị, em ruột của người chết; cháu ruột gọi người chết là ôngbà nội, ông bà ngoại;

- Hàng thừa kế thứ 3: Cụ nội, cụngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của ngườichết; chắt ruột gọi người chết là cụ nội, cụ ngoại; cháu ruột gọi người chết làbác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột.

Đặc biệt, Điều 651 của Bộ luật Dânsự khẳng định:

Những người thừa kế cùng hàng đượchưởng phần di sản bằng nhau

Như vậy, con gái dù đã “xuất giátheo chồng” thì vẫn thuộc hàng thừa kế thứ nhất của cha mẹ - người để lại disản thừa kế.

Do đó, nếu di sản được chia theopháp luật thì dù đã lấy chồng hay chưa, người con gái vẫn được hưởng di sảnthừa kế từ bố mẹ ngoại trừ nếu thuộc các trường hợp không được hưởng nêu trên.

Tóm lại, con gái đã lấy chồng vẫn cóthể được hưởng thừa kế nếu được hưởng theo di chúc hoặc không thuộc một trongsố các trường hợp bị cấm nhận thừa kế đã phân tích ở trên.

2.Bố mẹ vẫn còn sống, con đòi chia tài sản được không?

Câu hỏi:

Anh trai tôi lấy vợ được bố mẹ tôicho một căn hộ chung cư. Tuy nhiên, do làm ăn thất bát, anh trai đã về đòi bốmẹ bán căn nhà ông bà đang ở để chia phần cho anh. Nhà tôi chỉ có 2 anh em, cănnhà bố mẹ tôi đang ở do ông bà đứng tên trên sổ đỏ, liệu anh trai tôi có quyềnđược làm như vậy không?

Trả lời:

Thứ nhất, căn cứ theo Điều 194 Bộluật Dân sự 2015 quy định về quyền định đoạt của chủ sở hữu: “Chủ sở hữu cóquyền bán, trao đổi, tặng cho, cho vay, để thừa kế, từ bỏ quyền sở hữu, tiêudùng, tiêu hủy hoặc thực hiện các hình thức định đoạt khác phù hợp với quy địnhcủa pháp luật đối với tài sản”.

Như vậy, bố mẹ của bạn vẫn đang cònsống ở trong căn nhà thuộc quyền sở hữu của bố mẹ bạn, nên bố mẹ bạn mới là chủsở hữu và có quyền ngang nhau trong việc định đoạt tài sản này. Việc bố mẹ bạncho ai hay bán căn nhà đi là quyền của bố mẹ bạn. Trừ trường hợp bố hoặc mẹ bạnquyết định việc tặng, cho hoặc bán đi một nửa phần tài sản của mình và cho anhtrai của bạn.

Thứ hai, về việc đòi phân chia tàisản khi bố mẹ vẫn còn sống. Căn cứ theo khoản 1 Điều 611 Bộ luật Dân sự quyđịnh về thời điểm mở thừa kế: “Thời điểm mở thừa kế là thời điểm người có tàisản chết. Trường hợp Tòa án tuyên bố một người là đã chết thì thời điểm mở thừakế là ngày được xác định tại khoản 2 Điều 71 của Bộ luật này”.

Như vậy, vì bố mẹ bạn vẫn còn sốngnên anh trai bạn không có quyền can thiệp, định đoạt, yêu cầu đòi bán, cũng nhưchưa thể có cơ hội, điều kiện để có quyền hưởng phần tài sản là căn nhà mà bốmẹ bạn hiện đang ở, đang sở hữu.

3.Nhiều con nhưng bố mẹ chỉ thừa kế cho 1 người

Nhà có 4 người con nhưng khi đượccác con gợi ý chia số đất rộng 1.000m2 cho các con mỗi người một ít thì bố mẹtừ chối mà nói sẽ dành cho em út. Các con cho rằng như vậy cả tình và lý đềukhông đúng. Vậy trường hợp này pháp luật qui định thế nào?

Hỏi: Gia đình tôi có 4 anh em, trongđó người em út bị liệt hai chân đang ở với bố mẹ trên mảnh đất khoảng gần1.000m2. Vừa qua, 3 anh em tôi bàn với bố mẹ chia cho mỗi người một ít đất,nhưng bố mẹ tôi tuyên bố rằng sẽ để lại mảnh đất đó cho người em út. Theo tôiđược biết, 4 con đều được hưởng thừa kế như nhau, vì thế bố mẹ không thể quyếtđịnh cho riêng một người được.

Trả lời: Mảnh đất và nhà ở như chịnói trên là tài sản thuộc quyền sở hữu của bố mẹ chị. Do vậy, họ có đầy đủquyền năng của chủ sở hữu, trong đó có quyền định đoạt tài sản. Điều 195 Bộluật Dân sự quy định: “Quyền định đoạt là quyền chuyển giao quyền sở hữu tàisản hoặc từ bỏ quyền sở hữu đó”. Vì vậy, việc cho ai sử dụng mảnh đất và nhà ởlà quyền của bố và mẹ chị.

Theo quy định của pháp luật thừa kếhiện hành, trường hợp bố mẹ chị mất không để lại di chúc hoặc có di chúc nhưngkhông hợp pháp,... thì di sản sẽ được phân chia theo pháp luật. Khi đó 4 anh emchị sẽ được hưởng quyền thừa kế ngang nhau.

Tuy nhiên, Bộ luật Dân sự cũng quyđịnh “cá nhân có quyền lập di chúc để định đoạt tài sản của mình” (Điều 631)nên bố và mẹ chị có thể lập di chúc để lại quyền sử dụng mảnh đất và nhà ở choriêng một người.

Chị cũng cần chú ý là di chúc chungcủa bố mẹ chị phải được lập hợp pháp và chỉ có hiệu lực từ thời điểm người saucùng chết hoặc tại thời điểm bố, mẹ chị cùng chết. Nếu bố và mẹ chị lập hai dichúc riêng rẽ, mỗi di chúc chỉ định đoạt 1/2 khối tài sản thuộc quyền sở hữucủa người đó thì mỗi di chúc chỉ có hiệu lực từ thời điểm người để lại di chúcđó chết. Phần tài sản được định đoạt trong di chúc đó sẽ được chia cho ngườiđược hưởng di sản theo di chúc, phần còn lại vẫn do bố (hoặc mẹ) – người đangcòn sống quản lý.

Theo quy định tại Điều 633, “thờiđiểm mở thừa kế là thời điểm người có tài sản chết”, hiện tại, bố mẹ chị cònsống nên không ai có quyền hưởng di sản cũng như không có quyền can thiệp vàoquyền định đoạt tài sản của ông bà.

4.Có thực hiện được di chúc chung khi 1 người còn sống?

Câu hỏi 1:

Ngay từ khi còn sống bố mẹ em đãviết di chúc chung và đã được công chứng. Trong di chúc ghi rõ bố mẹ để lại chocác con bao nhiêu và mỗi người được bao nhiêu phần. Di chúc có hiệu lực khi cả2 bố mẹ mất. Nhưng này bố em đã mất còn mẹ em thì cũng đã già yêu nên muốn thựchiện luôn di chúc của 2 người. Khi hỏi cán bộ tư pháp huyện về việc thực hiệndi chúc thì họ bảo là không thực hiện được khi mẹ em chưa mất. Vậy cho em hỏiliệu nhà em có thực hiện được di chúc không ? và nếu không thực hiện được khimẹ em còn sống thì có cách nào để thực hiện được không ạ ?

Vấn đề bạn hỏi, chúng tôi trả lờinhư sau:

Điều 664 Bộ luật dân sự quy định :Sửa đổi, bổ sung, thay thế, hủy bỏ di chúc chung của vợ, chồng

1. Vợ, chồng có thể sửa đổi, bổsung, thay thế, hủy bỏ di chúc chung bất cứ lúc nào.

2. Khi vợ hoặc chồng muốn sửa đổi,bổ sung, thay thế, hủy bỏ di chúc chung thì phải được sự đồng ý của người kia;nếu một người đã chết thì người kia chỉ có thể sửa đổi, bổ sung di chúc liênquan đến phần tài sản của mình.

Điều 668: Hiệu lực pháp luật của dichúc chung của vợ, chồng

Di chúc chung của vợ, chồng có hiệulực từ thời điểm người sau cùng chết hoặc tại thời điểm vợ, chồng cùng chết.

Như vậy, khi mẹ bạn còn sống thìkhông thể thực hiện luôn di chúc.

Để thực hiện việc chia đất luôn thìmẹ bạn có thể sửa đổi di chúc phần liên quan đến tài sản của mình với nội dungmẹ bạn sẽ không định đoạt phần tài sản của mình trong di chúc nữa. Sau đó mẹbạn sẽ định đoạt phần tài sản của minh theo hình thức: chuyển nhượng, tặng cho.

Khi đó, phần tài sản của bố bạn sẽđược phân chia theo di chúc, còn phần tại sản của mẹ bạn sẽ được thực hiện theohình thức mà mẹ bạn lựa chọn như đã nêu ở trên.

Tuy nhiên, do ý nguyện của mẹ bạncũng không có gì thay đổi so với nội dung của di chúc nên để tránh phải thựchiện nhiều thủ tục thì không nên sửa đổi di chúc. Sau khi mẹ bạn mất thì tàisản của bố mẹ bạn sẽ được chia theo di chúc (nếu di chúc hợp pháp) Vấn đề bạn hỏi,chúng tôi trả lời như sau:

Điều 664 Bộ luật dân sự quy định :Sửa đổi, bổ sung, thay thế, hủy bỏ di chúc chung của vợ, chồng

1. Vợ, chồng có thể sửa đổi, bổsung, thay thế, hủy bỏ di chúc chung bất cứ lúc nào.

Điều 668: Hiệu lực pháp luật của dichúc chung của vợ, chồng

Di chúc chung của vợ, chồng có hiệulực từ thời điểm người sau cùng chết hoặc tại thời điểm vợ, chồng cùng chết.

Như vậy, khi mẹ bạn còn sống thìkhông thể thực hiện luôn di chúc.

Luật sư Trần Minh Hùng chuyên gia tư vấn luật trên kênh HTV, VTV,THVL1, ANTV, SCTV1...

Chúng tôi là hãng luật tổnghợp nhiều đội ngũ luật sư giỏi, luật gia, thạc sỹ, chuyên viên, cộng tác viêncó trình độ cao, năng lực chuyên môn cao, có kinh nghiệm, kiến thức hiểu biếtrộng, kỹ năng tư vấn chuyên nghiệp, đặc biệt có trách nhiệm và đạo đức trongnghề nghiệp. Chúng tôi quan niệm Luật sư là nghề cao quý- cao quý vì nghềluật sư là nghề tìm công bằng và công lý cho xã hội. Luật sư bảo vệ cho nhữngnạn nhân, tội phạm, và những người bị oan sai. Nghề luật sư là nghề rất nguyhiểm và khó khăn dù bào chữa, bảo vệ cho bất kỳ ai thì luật sư luôn gặp nguyhiểm vì sự thù hằn của bên đối lập. Do vậy để làm được luật sư thì phải có tâm,có đạo đức, có tài năng và phải đam mê nghề nghiệp, yêu nghề, chấp nhận cókhăn, hy sinh và chấp nhận nguy hiểm. Nếu sợ nguy hiểm, sợ ảnh hưởng đến côngviệc, cuộc sống của mình và gia đình thì rất khó hành nghề luật sư đúng nghĩa.Niềm vui của luật sư là khi giải oan được cho thân chủ, giúp được cho thân chủ,đem lại công bằng, công lý cho thân chủ nhằm góp phần đem lại công bằng cho xãhội.

Luật sư Trần Minh HùngTrưởng văn phòng Luật sư Gia Đình- Luật sư sáng lập luật sư Gia Đình có nhiềunăm kinh nghiệm tranh tụng, tư vấn được rất nhiều hãng truyền thông tin tưởngvới nhiều năm và thường xuyên cố vấn pháp lý, tư vấn pháp luật trên các Kênhtruyền hình uy tín như: Đài Truyền hình TPHCM (HTV), Đài truyền hìnhViệt Nam (VTV), Đài truyền hình Vĩnh Long, Truyền hình Công an ANTV, SCTV,THQH, Tư vấn luật trên Đài tiếng nói Việt Nam, Đài truyền hình cáp VTC, Đài VOVGiao Thông, Đài tiếng nói Việt Nam, Đài phát thanh Kiên Giang, Truyền hìnhQuốc Hội, Báo Pháp luật TPHCM, Báo tuổi trẻ đời sống, Báo đời sống và phápluật, Báo Dân trí, Báo Vnxpress, Báo công an nhân dân và các hãng báo chí trêncả nước... là luật sư được Trường Đại học luật TP.HCM mời làm giám khảo chonhiều cuộc thi Phiên tòa giả định cấp trường ĐHL, Cấp Quốc Gia, học thuật vớitrường Cảnh sát nhân dân, Nhiều trường đại học uy tín và chuyên gia pháp luậtcho các hãng truyền thông uy tín. Là Luật sư bào chữa, tư vấn chonhiều vụ án đỉnh điểm, quan trọng nổi tiếng trên cả nước được báo chí đưa tin,người dân quan tâm như vụ đại án Ngân hàng Navibank liên quan Huyền Như vàViettinbank, Vụ cướp 35 tỷ Long Thành - Dầu giây, Chống thi hành công vụ mùaCovid, các vụ Giết Người, Hiếp dâm, Dâm ô, Lừa Đảo, gây thương tích, tham ô, cốý làm trái... và các vụ án khác về dân sự, kinh tế, thừa kế, đất đai, lao động,hành chính, doanh nghiệp.… luôn mang lại niềm tin cho khách hàng cũng như sựđóng góp tích cực sự công bằng, đi tìm công lý không biết mệt mỏi cho xã hộicủa luật sư chúng tôi.

Chúng tôi cùng tư vấn luậtvà cố vấn pháp lý cho nhiều doanh nghiệp trong và ngoài nước rất lâu năm.

Trân trọng cảm ơn.

ĐOÀN LUẬT SƯ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINHVPLS GIAĐÌNH (Luật sư Thành Phố)

Trụ sở: 402ANguyễn Văn Luông, P.12, Q.6, Tp.HCM (Bên cạnh Công chứng số 7)

5/1 Nguyễn Du,Biên Hòa, Đồng Nai (đối diện tòa án Biên Hòa)

68/147 TrầnQuang Khải, Tân Định, quận 1, TP.HCM

Điện thoại:028-38779958; Fax: 08-38779958

Luật sư TrầnMinh Hùng: 0972 238006

Email: luatsuthanhpho@gmail.com

http://www.luatsugiadinh.net. vn

http://www.luatsuthanhpho.com