Luật sư tư vấn hòa giải khi ly hôn có phải thủ tục bắt buộc

1. Hòa giải khi ly hôn có phải thủ tụcbắt buộc không?

Theo khoản 2 Điều 4 Luật Hôn nhân vàGia đình năm 2014 gọi tắt là Luật HN&GĐ, Nhà nước và xã hội phải có tráchnhiệm kịp thời hòa giải mâu thuẫn trong gia đình, bảo vệ quyền và lợi ích hợppháp của các thành viên.

Đặc biệt khi vợ, chồng có yêu cầu lyhôn thì Nhà nước và xã hội khuyến khích việc hòa giải ở cơ sở (theo Điều 52Luật HN&GĐ). Đây cũng là chính sách của Nhà nước về hòa giải ở cơ sở đượcnêu tại khoản 1 Điều 5 Luật Hòa giải ở cơ sở năm 2013.

Trong đó, theo khoản 2 Điều 2 LuậtHòa giải tại cơ sở, cơ sở là thôn, làng, ấp, bản, buôn, phum, sóc, tổ dân phố,khu phố, khối phố và cộng đồng dân cư khác hay còn gọi là thôn, tổ dân phố.

Việc hòa giải ở cơ sở phải tôn trọngsự tự nguyện của các bên, không bắt buộc, áp đặt các bên trong hòa giải ở cơsở, khách quan, công bằng, kịp thời, có lý, có tình, giữ bí mật thông tin đờitư của các bên, đảm bảo bình đẳng giới… (theo Điều 4 Luật Hòa giải ở cơ sở).

Do đó, có thể thấy, việc hòa giải ởcơ sở không phải là yêu cầu bắt buộc khi hai vợ chồng muốn ly hôn với nhau.

Nếu hòa giải ở cơ sở không thành thìsau khi nộp đơn ly hôn và được thụ lý thì Tòa án sẽ tiến hành hòa giải theo quyđịnh của pháp luật về tố tụng dân sự.

Theo đó, Điều 205 Bộ luật Tố tụngdân sự quy định, trong thời hạn chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án, Tòa án tiến hànhhòa giải để các đương sự thỏa thuận với nhau về việc giải quyết vụ án trừ nhữngvụ án không được hòa giải hoặc không hòa giải được hoặc được giải quyết theothủ tục rút gọn.

Đồng thời, khoản 2 Điều 397 Bộ luậtTố tụng dân sự cũng nêu rõ, khi giải quyết yêu cầu ly hôn thuận tình:

Thẩm phán phải tiến hành hòa giải đểvợ chồng đoàn tụ, giải thích về quyền và nghĩa vụ giữa vợ và chồng, giữa cha mẹvà con… về trách nhiệm cấp dưỡng và các vấn đề khác

Từ những quy định này, khi đơn lyhôn được gửi đến Tòa án, dù đơn phương ly hôn hay thuận tình ly hôn thì cũngđều phải tiến hành hòa giải tại Tòa trừ một số trường hợp đặc biệt.

Như vậy, có thể thấy, khi ly hôn cóthể không bắt buộc hòa giải tại thôn, tổ dân phố nhưng khi đã gửi đơn đến Tòaán thì Tòa án phải tiến hành hòa giải nếu không thuộc các trường hợp không thểhòa giải hoặc không được hòa giải.

2.Làm sao để ly hôn nhanh mà không cần phải hòa giải?

Nếu việc ly hôn này xuất phát từ cảhai phía thì hai vợ chồng bạn có thể tiến hành thủ tục ly hôn thuận tình. Bạnchuẩn bị một bộ hồ sơ bao gồm:

1. Đơn xin ly hôn

2. Bản sao Giấy khai sinh của cáccon (nếu hai bạn đã có con)

3. Bản sao Sổ hộ khẩu gia đình

4. Bản sao Chứng minh thư hoặc Hộchiếu hoặc Căn cước công dân

5. Các giấy tờ về tài sản chung củavợ chồng nếu hai bên tranh chấp về tài sản.

Sau đó, bạn nộp hồ sơ tại Tòa ánnhân dân nơi cư trú của vợ hoặc chồng.

Về việc bạn muốn tiến hành thủ tụcly hôn không thông qua hòa giải: Theo quy định tại Điều 52 Luật Hôn nhân và giađình năm 2014 về việc khuyến khích hòa giải ở cơ sở: “Nhà nước và xã hội khuyếnkhích việc hòa giải ở cơ sở khi vợ,chồng có yêu cầu ly hôn. Việc hòa giải đượcthực hiện theo quy định của pháp luật về hòa giải ở cơ sở”. Như vậy, việc hòagiải ở cơ sở chỉ là bước được khuyến khích chứ không bắt buộc các bên tham gia.Do đó, hai bạn có thể bỏ qua bước này và không tham gia hòa giải ở cơ sở.

Tuy nhiên, trong quá trình tố tụngsau khi tòa thụ lý vụ án thì việc hòa giải ở Tòa án là khâu bắt buộc theo quyđịnh tại Điều 54 Luật Hôn nhân và gia đình: “Sau khi thụ lý đơn yêu cầu ly hôn,Tòa án tiến hành hòa giải theo quy định của pháp luật về tố tụng dân sự.” Đồngthời, theo quy định tại Bộ luật Tố tụng dân sự thì hòa giải ở Tòa án là thủ tụcthuộc giai đoạn chuẩn bị xét xử. Vì vậy việc hòa giải này vợ chồng bạn chắcchắn phải thực hiện.

Tuy nhiên, có 04 trường hợp vụ án lyhôn sẽ không tiến hành hòa giải được bao gồm:

- Người bị yêu cầu ly hôn, người cóquyền lợi, nghĩa vụ liên quan cố tình vắng mặt khi Tòa triệu tập hợp lệ đến lầnthứ 02;

- Vợ chồng không thể tham gia hòagiải vì lý do chính đáng;

- Vợ hoặc chồng là người mất nănglực hành vi dân sự;

- Một trong hai vợ chồng đề nghịkhông tiến hành hòa giải.

3.Mẫu Đơn đề nghị không hòa giải khi ly hôn

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

ĐƠN ĐỀ NGHỊ KHÔNG TIẾN HÀNH HÒA GIẢI

Kính gửi: Tòa án nhândân…………………………………………………..

Tôi tên là: ……………………. Sinh năm :……………..

Địa chỉ liên hệ: …………………………………………..Điện thoại:

Là nguyên đơn/bị đơn trong vụ án số:…… đang được Tòa án nhân dân huyện …………………………………. thụ lý giải quyết.

Nội dung đề nghị không tiến hành hòagiải như sau:

1. Về tình cảm: Mâu thuẫn vợ chồngngày càng trầm trọng, dù đã được các bên gia đình hòa giải nhưng không thành,không tìm được tiếng nói chung.

2. Về con chung: Chúng tôi có … conchung, là cháu ……………………….; giới tính: ……; sinh năm: ……… Tôi có mong muốn đượctrực tiếp nuôi dưỡng cháu nhưng bị đơn/nguyên đơn cũng có mong muốn được nuôicháu. Sau nhiều lần hòa giải nhưng không thống nhất được phương án.

3. Về tài sản: ……………………………………………..

Căn cứ vào khoản 4 Điều 207 Bộ luậttố tụng dân sự năm 2015 quy định: “Một trong các đương sự đề nghị không tiếnhành hòa giải” thì Tòa án sẽ không tiến hành hòa giải. Vì vậy, nay tôi viết đơnnày đề nghị Tòa án không tiến hành hòa giải.

Tôi đề nghị Tòa án căn cứ vào tàiliệu, chứng cứ, lời khai của nguyên đơn, bị đơn và người liên quan, người làmchứng (nếu có) để đưa vụ án ra xét xử đúng với quy định của pháp luật.

Tôi xin chân thành cảm ơn.

…………, ngày ….. tháng ……. năm ……

Người viết đơn

4.Nộp đơn ly hôn ở nơi tạm trú có được không?

Thưa Luật sư, tôi đang công tác ởhuyện khác và đăng ký kết hôn ở huyện khác. Vậy tôi muốn nộp đơn ly hôn ở nơitôi công tác để thuận tiện việc đi lại có được không? Và nếu tôi đang tạm trútại nơi tôi công tác thì tôi có nộp đơn xin ly hôn ở tòa nơi đó được không?

Xin chân thành cảm ơn Luật sư.

Trả lời:

Trường hợp của bạn không đề cập đâylà ly hôn đơn phương hay ly hôn thuận tình.

Nếu là đơn phương ly hôn tức ly hôntheo yêu cầu của một bên thì tòa án có thẩm quyền giải quyết căn cứ vào khoản 1điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015, theo đó, tòa án nhân dân cấp huyện nơibị đơn cư trú, làm việc hoặc tòa án nhân dân cấp huyện nơi nguyên đơn cư trú,làm việc nếu 2 bạn có sự thỏa thuận bằng văn bản.

Nếu là thuận tình ly hôn thì theođiểm h, khoản 2, điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015, theo đó tòa án cóthẩm quyền giải quyết là tòa án nhân dân cấp huyện nơi một trong các bên thuậntình ly hôn, nuôi con, chia tài sản khi ly hôn cư trú, làm việc có thẩm quyềngiải quyết yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn, nuôi con, chia tài sản khi lyhôn.

Về nơi cư trú được xác định theođiều 12, Luật cư trú 2006 sửa đổi bổ sung 2013 cụ thể như sau:

"1. Nơi cư trú của công dân làchỗ ở hợp pháp mà người đó thường xuyên sinh sống. Nơi cư trú của công dân lànơi thường trú hoặc nơi tạm trú.

Chỗ ở hợp pháp là nhà ở, phương tiệnhoặc nhà khác mà công dân sử dụng để cư trú. Chỗ ở hợp pháp có thể thuộc quyềnsở hữu của công dân hoặc được cơ quan, tổ chức, cá nhân cho thuê, cho mượn, choở nhờ theo quy định của pháp luật.

Nơi thường trú là nơi công dân sinhsống thường xuyên, ổn định, không có thời hạn tại một chỗ ở nhất định và đãđăng ký thường trú.

Nơi tạm trú là nơi công dân sinhsống ngoài nơi đăng ký thường trú và đã đăng ký tạm trú.

2. Trường hợp không xác định đượcnơi cư trú của công dân theo quy định tại khoản 1 Điều này thì nơi cư trú củacông dân là nơi người đó đang sinh sống."

Như vậy, bạn có thể nộp đơn tại tòaán nhân dân huyện nơi bạn đang tạm trú để giải quyết trong trường hợp hai bạnthuận tình ly hôn hoặc đơn phương ly hôn nhưng hai bạn có sự thỏa thuận bằngvăn bản yêu cầu tòa án nơi bạn tạm trú giải quyết.

Luật sư Trần Minh Hùng chuyên giatư vấn luật trên kênh HTV, VTV, THVL1, ANTV, SCTV1...

Chúng tôilà hãng luật tổng hợp nhiều đội ngũ luật sư giỏi, luật gia, thạc sỹ, chuyênviên, cộng tác viên có trình độ cao, năng lực chuyên môn cao, có kinh nghiệm,kiến thức hiểu biết rộng, kỹ năng tư vấn chuyên nghiệp, đặc biệt có trách nhiệmvà đạo đức trong nghề nghiệp. Chúng tôi quan niệm Luật sư là nghề cao quý-cao quý vì nghề luật sư là nghề tìm công bằng và công lý cho xã hội. Luật sưbảo vệ cho những nạn nhân, tội phạm, và những người bị oan sai. Nghề luật sư lànghề rất nguy hiểm và khó khăn dù bào chữa, bảo vệ cho bất kỳ ai thì luật sưluôn gặp nguy hiểm vì sự thù hằn của bên đối lập. Do vậy để làm được luật sưthì phải có tâm, có đạo đức, có tài năng và phải đam mê nghề nghiệp, yêu nghề,chấp nhận có khăn, hy sinh và chấp nhận nguy hiểm. Nếu sợ nguy hiểm, sợ ảnhhưởng đến công việc, cuộc sống của mình và gia đình thì rất khó hành nghề luậtsư đúng nghĩa. Niềm vui của luật sư là khi giải oan được cho thân chủ, giúpđược cho thân chủ, đem lại công bằng, công lý cho thân chủ nhằm góp phần đemlại công bằng cho xã hội. 

Luật sưTrần Minh Hùng Trưởng văn phòng Luật sư Gia Đình- Luật sư sáng lập luật sư GiaĐình có nhiều năm kinh nghiệm tranh tụng, tư vấn được rất nhiều hãng truyềnthông tin tưởng với nhiều năm và thường xuyên cố vấn pháp lý, tư vấn pháp luậttrên các Kênh truyền hình uy tín như:  Đài Truyền hình TPHCM(HTV), Đài truyền hình Việt Nam (VTV), Đài truyền hình Vĩnh Long,Truyền hình Công an ANTV, SCTV, THQH, Tư vấn luật trên Đài tiếng nói Việt Nam,Đài truyền hình cáp VTC, Đài VOV Giao Thông, Đài tiếng nói Việt Nam, Đài phátthanh Kiên Giang, Truyền hình Quốc Hội, Báo Pháp luật TPHCM, Báo tuổitrẻ đời sống, Báo đời sống và pháp luật, Báo Dân trí, Báo Vnxpress, Báo công annhân dân và các hãng báo chí trên cả nước... là luật sư được Trường Đại họcluật TP.HCM mời làm giám khảo cho nhiều cuộc thi Phiên tòa giả định cấp trườngĐHL, Cấp Quốc Gia, học thuật với trường Cảnh sát nhân dân, Nhiều trường đại họcuy tín và chuyên gia pháp luật cho các hãng truyền thông uy tín. Là Luậtsư  bào chữa, tư vấn cho nhiều vụ án đỉnh điểm, quan trọng nổi tiếngtrên cả nước được báo chí đưa tin, người dân quan tâm như vụ đại án Ngân hàngNavibank liên quan Huyền Như và Viettinbank, Vụ cướp 35 tỷ Long Thành - Dầugiây, Chống thi hành công vụ mùa Covid, các vụ Giết Người, Hiếp dâm, Dâm ô, LừaĐảo, gây thương tích, tham ô, cố ý làm trái... và các vụ án khác về dân sự,kinh tế, thừa kế, đất đai, lao động, hành chính, doanh nghiệp.… luôn mang lạiniềm tin cho khách hàng cũng như sự đóng góp tích cực sự công bằng, đi tìm cônglý không biết mệt mỏi cho xã hội của luật sư chúng tôi.

Chúng tôicùng tư vấn luật và cố vấn pháp lý cho nhiều doanh nghiệp trong và ngoài nướcrất lâu năm.

Trân trọngcảm ơn.

ĐOÀN LUẬT SƯ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINHVPLS GIA ĐÌNH (Luật sư Thành Phố)

Trụ sở: 402ANguyễn Văn Luông, P.12, Q.6, Tp.HCM (Bên cạnh Công chứng số 7)

5/1 Nguyễn Du,Biên Hòa, Đồng Nai (đối diện tòa án Biên Hòa)

68/147 TrầnQuang Khải, Tân Định, quận 1, TP.HCM

Điện thoại:028-38779958; Fax: 08-38779958

Luật sư TrầnMinh Hùng: 0972 238006

Email: luatsuthanhpho@gmail.com

http://www.luatsugiadinh.net. vn

http://www.luatsuthanhpho.com