1.Hành vi đe dọa người khác qua tin nhắn
Nội dung tư vấn: Chào luật sư,cháu có 1 người bạn. Mẹ của bạn ấy bị 1 người quen quấy nhiễu lâungày, mong mẹ bạn ấy quay trở lại làm chung trong 1 dự án nào đó,nhưng mẹ bạn em từ chối. Sau 1 thời gian năn nỉ không thành, người đóquyết định nhắm vào các đối tượng khác trong gia đình nhằm gây sứcép cho mẹ của bạn em. Họ nhắn tin cho mẹ bạn em "Nguyen Van A (têncủa em trai bạn em, em xin phép dấu tên) trường..., học giỏi nhấttrường ha" (người này có con học chung trường với em của bạn emnên biết), đồng thời họ còn dò hỏi, tra ra thông tin của những ngườibên họ nội và họ ngoại của bạn em và đe dọa mẹ bạn em. Hiện tạimẹ bạn em rất hoang mang, không dám ra ngoài. Luật sư cho em hỏi trongtrường hợp này mình nên xử lý như thế nào? Theo như luật hình sựthì những thông tin như vậy có bị xử phạt hình sự không ạ? Và hìnhthức xử phạt là như thế nào?
Em cám ơn luật sư, mong luật sưtư vấn giúp em.
Trả lời tư vấn: Chào bạn, cảm ơn bạnđã gửi câu hỏi đề nghị tư vấn đến Văn Phòng Luật Sư Gia Đình, trường hợp củabạn chúng tôi tư vấn như sau:
Theo như những gì bạn đã trình bày,chúng tôi không thể biết được hành vi đe dọa cụ thể ở đây là gì. Do đó, chúngtôi chia ra các trường hợp có thể xảy ra như sau:
Trường hợp 1: Nhắn tin đe dọa giếtnạn nhân hoặc giết người thân của nạn nhân:
Căn cứ Điều 133 Bộ luật Hình sự 2015sửa đổi bổ sung 2017 quy định về tội Đe dọa giết người:
“1. Người nào đe dọa giết người, nếucó căn cứ làm cho người bị đe dọa lo sợ rằng việc đe dọa này sẽ được thực hiện,thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03năm.
2. Phạm tội thuộc một trong cáctrường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:
a) Đối với 02 người trở lên;
b) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;
c) Đối với người đang thi hành côngvụ hoặc vì lý do công vụ của nạn nhân;
d) Đối với người dưới 16 tuổi;
đ) Để che giấu hoặc trốn tránh việcbị xử lý về một tội phạm khác.”
Từ quy định này có thể thấy: nếungười gửi tin nhắn cho nạn nhân có kèm theo những hành động cụ thể khiến nạnnhân biết và tin rằng nếu không quay lại làm thì hành vi giết người sẽ xảy rathì người gửi tin nhắn có thể sẽ phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về tộiđe dọa giết người.
Tuy nhiên, nếu họ chỉ nhắn tin nhưvậy chứ không có các hành động cụ thể thì chưa thể coi là dấu hiệu của tội đedọa giết người.
Trường hợp 2: Hành vi nhắn tin khôngmang tính chất đe dọa giết người mà chỉ là những lời đe dọa thông thường nhằmép buộc người nhận được tin nhắn phải thực hiện những yêu sách thì hành vi nàykhông phạm tội hình sự nhưng sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính với mức phạt từ10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng theo điểm g Khoản 3 Điều 66 Nghị định 174/2013/NĐ-CPquy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông,công nghệ thông tin và tần số, vô tuyến điện:
“3. Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến20.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
g) Cung cấp, trao đổi, truyền đưahoặc lưu trữ, sử dụng thông tin số nhằm đe dọa, quấy rối, xuyên tạc, vu khống,xúc phạm uy tín của tổ chức, danh dự, nhân phẩm, uy tín của người khác;
h) Cung cấp, trao đổi, truyền đưahoặc lưu trữ, sử dụng thông tin số nhằm quảng cáo, tuyên truyền hàng hóa, dịchvụ thuộc danh mục cấm;
i) Ngăn chặn trái phép việc truyềntải, truy nhập, tìm kiếm dữ liệu, thông tin hợp pháp trên môi trường mạng;
k) Không khôi phục thông tin hoặckhả năng truy nhập đến nguồn thông tin hợp pháp khi được chủ sở hữu thông tin đóyêu cầu;
l) Không tiến hành theo dõi, giámsát thông tin số của tổ chức, cá nhân theo yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩmquyền;
m) Không hợp tác, phối hợp điều tracác hành vi vi phạm pháp luật xảy ra trong quá trình truyền đưa hoặc lưu trữthông tin số của tổ chức, cá nhân theo yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩmquyền.”
Và trong những trường hợp bị đe dọanhư vậy, để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cũng như bảo đảm sự an toàn chochính mình; người bị hại có thể tố cáo hành vi của người gửi tin nhắn đến cơquan điều tra công an quận/huyện theo Khoản 1 Điều 144 Bộ luật Tố tụng hình sự2015:
“Điều 144. Tố giác, tin báo về tộiphạm, kiến nghị khởi tố
1. Tố giác về tội phạm là việc cánhân phát hiện và tố cáo hành vi có dấu hiệu tội phạm với cơ quan có thẩmquyền”
Căn cứ vào tin báo, tố giác tội phạmcủa bạn, cơ quan điều tra sẽ tiến hành điều tra, xác minh, thu thập chứng cứ.Theo đó, nếu có đủ yếu tố cấu thành tội phạm, cơ quan điều tra sẽ ra quyết địnhkhởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với người có hành vi vi phạm. Nếu hành vi viphạm chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự, cơ quan điều tra công anquận/huyện có thể ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính theo Khoản 4 Điều 97Nghị định 174/2013/NĐ-CP:
“Điều 97. Thẩm quyền xử phạt củaCông an nhân dân
....
4. Trưởng Công an cấp huyện; Trưởngphòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội, Trưởng phòng Cảnh sát trậttự, Trưởng phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội, Trưởng phòngCảnh sát điều tra tội phạm về trật tự quản lý kinh tế và chức vụ, Trưởng phòngCảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Trưởng phòng An ninh chính trị nội bộ,Trưởng phòng An ninh kinh tế, Trưởng phòng An ninh văn hóa, tư tưởng, Trưởngphòng An ninh thông tin có quyền:
a) Phạt cảnh cáo;
b) Phạt tiền không vượt quá 40.000.000đồng; đối với lĩnh vực bưu chính mức phạt tiền không vượt quá 16.000.000 đồng;
c) Tước quyền sử dụng giấy phép,chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn;
d) Tịch thu tang vật, phương tiện viphạm hành chính có giá trị không vượt quá mức tiền phạt được quy định tại Điểmb Khoản này;
đ) Áp dụng biện pháp khắc phục hậuquả quy định tại các điểm a, c, đ và k Khoản 1 Điều 28 của Luật xử lý vi phạmhành chính.
2.Tội đe dọa giết người theo quy định Bộ luật hình sự mới nhất
Thế nào là tội đe dọa giết ngườitheo Bộ luật hình sự ?
Theo quy định tại Điều 133 Bộ luậthình sự về Tội đe dọa giết người được quy định như sau:
“1. Người nào đe dọa giết người, nếucó căn cứ làm cho người bị đe dọa lo sợ rằng việc đe dọa này sẽ được thực hiện,thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03năm.
2. Phạm tội thuộc một trong cáctrường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:
a) Đối với 02 người trở lên;
b) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;
c) Đối với người đang thi hành côngvụ hoặc vì lý do công vụ của nạn nhân;
d) Đối với người dưới 16 tuổi;
đ) Để che giấu hoặc trốn tránh việcbị xử lý về một tội phạm khác.”
Tư vấn và bình luận về tội đe dọagiết người theo Bộ luật hình sự
Thứ nhất: Các yếu tố cấu thành tộiđe dọa giết người:
Mặt khách quan: Mặt khách quan củatội phạm này có các dấu hiệu sau:
+ Có hành vi làm cho người bị đe doạbiết được khả năng tính mạng của họ sẽ bị xâm phạm (bị giết chết).
Ví dụ: Đe doạ người khác nhiều lầnbằng lời nói là sẽ giết chết họ.
Hành vi này được thể hiện bằng trựctiếp (như bằng lời nói trước mặt, nói trực tiếp với người bị đe doạ) hoặc bằnggián tiếp (như qua thư, qua điện thoại hoặc nhắn qua người khác).
+ Có căn cứ làm cho người bị đe doạlo sợ rằng việc đe doạ này sẽ được thực hiện.
Vấn đề xác định có hay không có căncứ cho rằng người đe doạ có khả năng sẽ hành động thực sự trên thực tế là rấtkhó xác định và cần phải xét một cách toàn diện trên các mặt sau:
– Phương pháp, thủ đoạn thực hiệnhành vi đe doạ.
– Nguyên nhân của việc xảy ra hànhvi đe doạ, mâu thuẫn giữa người có hành vi đe doạ với người bị đe doạ.
– Trạng thái tâm lý, xử sự của ngườibị đe doạ sau khi bị đe doạ.
– Số lần đe doạ và khả năng thựchiện các hành vi đó của người đe doạ.
Lưu ý: Người có hành vi đe doạ giếtngười chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự nếu xác định được căn cứ làm cho ngườibị đe doạ lo sợ thực sự là việc đe doạ hoàn toàn có khả năng sẽ được thực hiện,đây là dấu hiệu bắt buộc của tội này.
+ Dấu hiệu cơ bản để phân biệt giữatội đe doạ giết người (phạm tội chưa đạt) với tội giết người ở giai đoạn chuẩnbị là sự công khai hoặc không công khai hành vi chuẩn bị công cụ, phương tiệnđể thực hiện hành vi tước đoạt tính mạng của người khác, cả hai tội nêu trêntội phạm đều chuẩn bị công cụ, phương tiện để thực hiện hành vi giết người.
Tuy nhiên, ở tội đe doạ giết ngườithì người phạm tội cố ý để cho người bị hại hoặc người khác biết và tin rằngngười đó sẽ thực hiện đe doạ giết. Còn ở trường hợp giết người chưa đạt (Điều123), thông thường người phạm tội thực hiện việc chuẩn bị phạm tội một cách lénlút, bí mật. Mặt khác, mục đích đe dọa của tội này khác với mục đích giết ngườicủa tội giết người.
Khách thể:
Hành vi phạm tội nêu trên xâm phạmđến quyền được bảo vệ về tính mạng của công dân.
Mặt chủ quan:
Người phạm tội đã thực hiện tội phạmnày với lỗi cố ý (cố ý trực tiếp hoặc cố ý gián tiếp).
Lưu ý:
Trường hợp đe doạ giết người mà cóđộng cơ mục đích nhằm chiếm đoạt tài sản của người bị đe doạ thì không cấuthành tội này. Trong trường hợp này người có hành vi đe doạ giết người bị truycứu trách nhiệm hình sự về tội cưỡng đoạt tài sản.
Chủ thể:
Chủ thể của tội đe doạ giết người làbất kỳ người nào có năng lực trách nhiệm hình sự.
Thứ hai: Khung hình phạt tội đe dọagiết người
Mức hình phạt đối với tội phạm nàyđược chia thành hai khung, cụ thể như sau:
a) Khung một (khoản 1)
Có mức hình phạt là phạt cải tạokhông giam giữ đến hai năm hoặc phạt tù từ ba tháng đến ba năm. Được áp dụngtrong trường hợp có đủ dấu hiệu cấu thành cơ bản của tội này nêu ở mặt kháchquan.
b) Khung hai (khoản 2)
Có mức phạt tù từ hai năm đến bảynăm. Được áp dụng trong trường hợp phạm tội đe doạ giết người thuộc một trongcác trường hợp sau:
– Đối với nhiều người (từ hai ngườitrở lên)
– Đối với người thi hành công vụhoặc vì lý do công vụ của nạn nhân (xem giải thích tương tự ở tội giết người).
– Đối với trẻ em (tức là người dướimười sáu tuổi)
– Để che giấu hoặc trốn tránh việcbị xử lý về một tội phạm khác (Tội phạm khác là tội phạm mà người phạm tội đãthực hiện hoặc đang thực hiện).
Luậtsư Trần Minh Hùng chuyên gia tư vấn luật trên kênh HTV, VTV, THVL1, ANTV,SCTV1...
Chúng tôi là hãng luật tổng hợp nhiều đội ngũ luật sư giỏi,luật gia, thạc sỹ, chuyên viên, cộng tác viên có trình độ cao, năng lực chuyênmôn cao, có kinh nghiệm, kiến thức hiểu biết rộng, kỹ năng tư vấn chuyênnghiệp, đặc biệt có trách nhiệm và đạo đức trong nghề nghiệp. Chúng tôiquan niệm Luật sư là nghề cao quý- cao quý vì nghề luật sư là nghề tìm côngbằng và công lý cho xã hội. Luật sư bảo vệ cho những nạn nhân, tội phạm, vànhững người bị oan sai. Nghề luật sư là nghề rất nguy hiểm và khó khăn dù bàochữa, bảo vệ cho bất kỳ ai thì luật sư luôn gặp nguy hiểm vì sự thù hằn của bênđối lập. Do vậy để làm được luật sư thì phải có tâm, có đạo đức, có tài năng vàphải đam mê nghề nghiệp, yêu nghề, chấp nhận có khăn, hy sinh và chấp nhận nguyhiểm. Nếu sợ nguy hiểm, sợ ảnh hưởng đến công việc, cuộc sống của mình và giađình thì rất khó hành nghề luật sư đúng nghĩa. Niềm vui của luật sư là khi giảioan được cho thân chủ, giúp được cho thân chủ, đem lại công bằng, công lý chothân chủ nhằm góp phần đem lại công bằng cho xã hội.
Luật sư Trần MinhHùng Trưởng văn phòng Luật sư Gia Đình- Luật sư sáng lập luật sư Gia Đình cónhiều năm kinh nghiệm tranh tụng, tư vấn được rất nhiều hãng truyền thông tintưởng với nhiều năm và thường xuyên cố vấn pháp lý, tư vấn pháp luật trên cácKênh truyền hình uy tín như: Đài Truyền hình TPHCM (HTV), Đài truyềnhình Việt Nam (VTV), Đài truyền hình Vĩnh Long, Truyền hình Công an ANTV,SCTV, THQH, Tư vấn luật trên Đài tiếng nói Việt Nam, Đài truyền hình cáp VTC,Đài VOV Giao Thông, Đài tiếng nói Việt Nam, Đài phát thanh KiênGiang, Truyền hình Quốc Hội, Báo Pháp luật TPHCM, Báo tuổi trẻ đờisống, Báo đời sống và pháp luật, Báo Dân trí, Báo Vnxpress, Báo công an nhândân và các hãng báo chí trên cả nước... là luật sư được Trường Đại học luậtTP.HCM mời làm giám khảo cho nhiều cuộc thi Phiên tòa giả định cấp trường ĐHL,Cấp Quốc Gia, học thuật với trường Cảnh sát nhân dân, Nhiều trường đại học uytín và chuyên gia pháp luật cho các hãng truyền thông uy tín. Là Luậtsư bào chữa, tư vấn cho nhiều vụ án đỉnh điểm, quan trọng nổi tiếngtrên cả nước được báo chí đưa tin, người dân quan tâm như vụ đại án Ngân hàngNavibank liên quan Huyền Như và Viettinbank, Vụ cướp 35 tỷ Long Thành - Dầugiây, Chống thi hành công vụ mùa Covid, các vụ Giết Người, Hiếp dâm, Dâm ô, LừaĐảo, gây thương tích, tham ô, cố ý làm trái... và các vụ án khác về dân sự,kinh tế, thừa kế, đất đai, lao động, hành chính, doanh nghiệp.… luôn mang lạiniềm tin cho khách hàng cũng như sự đóng góp tích cực sự công bằng, đi tìm cônglý không biết mệt mỏi cho xã hội của luật sư chúng tôi.
Chúng tôi cùng tư vấn luật và cố vấn pháp lý cho nhiều doanhnghiệp trong và ngoài nước rất lâu năm.
Trân trọng cảm ơn.
ĐOÀNLUẬT SƯ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINHVPLS GIA ĐÌNH (Luật sư Thành Phố)
Trụ sở: 402ANguyễn Văn Luông, P.12, Q.6, Tp.HCM (Bên cạnh Công chứng số 7)
5/1 NguyễnDu, Biên Hòa, Đồng Nai (đối diện tòa án Biên Hòa)
68/147 TrầnQuang Khải, Tân Định, quận 1, TP.HCM
Điện thoại:028-38779958; Fax: 08-38779958
Luật sư TrầnMinh Hùng: 0972 238006
Email: luatsuthanhpho@gmail.com