Cá nhân, tổ chức khởi kiện (Gọi tắt là người khởi kiện) có nghĩa vụ thu thập chứng cứ, tài liệu chứng minh cho yêu cầu mà mình đề trong đơn khởi kiện gửi đến Tòa án ngoại trừ việc người khởi kiện là người lao động bị công ty cố tình giữ các tài liệu, chứng cứ hoặc người khởi kiện là người tiêu dùng khởi kiện đơn vị kinh doanh hàng hóa. Căn cứ theo điều 94 Bộ luật tố tụng dân sự người khởi kiện xác định tài liệu mình có có phải là chứng cứ trực tiếp cho việc giải quyết vụ án của mình hay chỉ đơn thuần là chứng cứ gián tiếp và chỉ có tính chất tham khảo. Hồ sơ khởi kiện bao gồm:
- Đơn khởi kiện theo một trong các mẫu đơn khởi kiện luật sưđã chia sẻ;
- Các tài liệu, chứng cứ chứng minh cho yêu cầu khởi kiện là có căn cứ và hợp pháp (ví dụ: hồ sơ nhà đất, hợp đồng vay nợ, giấy vay nợ, di chúc…);
- Bản sao công chứng Chứng minh thư nhân dân, hộ chiếu hoặc thẻ căn cước công dân và sổ hộ khẩu gia đình nếu người khởi kiện là cá nhân; Giấy phép đăng ký doanh nghiệp hoặc quyết định thành lập, giấy phép hoạt động đối với trường hợp người khởi kiện là tổ chức.
Thời hiệu khởi kiện là thời hạn mà người khởi kiện được quyền khởi kiện để yêu cầu Tòa án giải quyết vụ án bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp bị xâm phạm nên nếu thời hạn đó kết thúc thì mất quyền khởi kiện. Các loại thời hiệu khởi kiện của các tranh chấp phổ biến bao gồm:
- Thời hiệu khởi kiện tranh chấp về hợp đồng là 02 đến 03 năm tùy từng loại hợp đồng cụ thể.
- Thời hiệu khởi kiện yêu cầu bồi thường thiệt hại là 03 năm
- Thời hiệu khởi kiện đòi nợ là 02 năm
- Thời hiệu khởi kiện chia di sản, xác lập quyền thừa kế là 10 năm
- Thời hiệu khởi kiện tranh chấp lao động cá nhân là từ 06 tháng đến 03 năm tùy thuộc dạng tranh chấp theo bộ luật lao động 2012. Đối với tranh chấp lao động tập thể thì thời hiệu khởi kiện là 01 năm.
- Không áp dụng thời hiệu khởi kiện đối với tranh chấp về quyền sử dụng đất, khởi kiện đòi tài sản bị người khác chiếm giữ.
| Giá trị tài sản có tranh chấp | Mức án phí |
| Từ 4.000.000 đồng trở xuống | 200.000 đồng |
| Từ trên 4.000.000 đồng đến 400.000.000 đồng | 5% giá trị tài sản có tranh chấp |
| Từ trên 400.000.000 đồng đến 800.000.000 đồng | 20.000.000 đồng + 4% của phần giá trị tài sản có tranh chấp vượt quá 400.000.000 đồng |
| Từ trên 800.000.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng | 36.000.000 đồng + 3% của phần giá trị tài sản có tranh chấp vượt quá 800.000.000 đồng |
| Từ trên 2.000.000.000 đồng đến 4.000.000.000 đồng | 72.000.000 đồng + 2% của phần giá trị tài sản có tranh chấp vượt quá 2.000.000.000 đồng |
| Từ trên 4.000.000.000 đồng | 112.000.000 đồng + 0,1% của phần giá trị tài sản có tranh chấp vượt quá 4.000.000.000 đồng |
Thủ tục khởi kiện sẽ được chia làm 03 giai đoạn: Nộp đơn khởi kiện và đóng tạm ứng án phí; Chuẩn bị xét xử; Tranh tụng trong phiên tòa sở thẩm. Trong đó:
Cơ quan, tổ chức, cá nhân có quyền tự mình hoặc thông qua người đại diện hợp pháp khởi kiện vụ án. Đơn khởi kiện có thể gửi tới Tòa án nhân dân có thẩm quyền theo 03 phương thức: Nộp trực tiếp tại Tòa án; Gửi đến Tòa án theo đường dịch vụ bưu chính; Gửi trực tuyến bằng hình thức điện tử qua Cổng thông tin điện tử của Tòa án (nếu có).
Thời hạn chuẩn bị xét xử là 02 – 04 tháng, trường hợp có tình tiết phức tạp thì thời hạn chuẩn bị xét cử có thể bị kéo dài. Đối với vụ án có tính chất phức tạp hoặc do sự kiện bất khả kháng, trở ngại khách quan thì Chánh án Tòa án có thể quyết định gia hạn thời hạn chuẩn bị xét xử nhưng không quá 02 tháng tùy từng loại tranh chấp.
Người dưới 15 tuổi, người bị mất năng lực hành vi dân sự, thì việc bảo vệ quyền, nghĩa vụ tố tụng dân sự của họ tại Tòa án do người đại diện theo pháp luật thực hiện. Người tử đủ 15 tuổi - chưa đủ 18 tuổi, nếu đã tham gia hợp đồng lao động hoặc thực hiện các giao dịch dân sự bằng tài sản riêng của mình thì có thể tự mình tham gia tố tụng và có đầy đủ năng lực hành vi tố tụng dân sự. Những quan hệ khác thì việc bảo vệ quyền, nghĩa vụ của họ do người đại diện theo pháp luật thực hiện. Trường hợp cá biệt: Đối với nữ giới từ 18 tuổi cho đến dưới 18 tuổi (từ 17 tuổi + 1 ngày - 17 tuổi 364 ngày) nếu đã kết hôn mà có yêu cầu ly hôn trong thời gian này thì có quyền tự mình tham gia tố tụng và có đầy đủ năng lực hành vi tố tụng trong quan hệ hôn nhân.
Thủ tục khởi kiện tranh chấp lao động yêu cầu phải tiến hành qua thủ tục hòa giải lao động cơ sở hoặc người khởi kiện có tài liệu chứng minh các bên trong tranh chấp đã yêu cầu hòa giải nhưng Hội đồng hòa giải lao động cở sở không tiến hành hòa giải trong thời gian 07 ngày.
Hiện nay khi khởi kiện tranh chấp đất đai vụ án không bắt buộc phải tiến hành hòa giải tại UBND phường, xã, thị trấn như quy định cũ, đây là một trong các điểm mới giải quyết sự tồn đòng trong việc giải quyết tranh chấp lĩnh vực này. Trường hợp trong vụ án tài liệu chứng minh cho việc tranh chấp là giấy chứng nhận quyền sử dụng đất bị cấp sai thì bạn nên thực hiện thủ tục khởi kiện quyết định hành chính cho việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trước khi khởi kiện tranh chấp đất đai.
Khi khởi kiện tranh chấp hợp đồng người nộp đơn khởi kiện đặc biệt lưu ý đến điều khoản lựa chọn luật áp dụng giải quyết tranh chấp và thẩm quyền giải quyết của Tòa án ghi nhận trong hợp đồng. Đây là những điều khoản ảnh hưởng nhiều đến quá trình tạo lợi thế trong đàm phán, thỏa thuận về việc giải quyết tranh chấp đồng thời cũng là căn cứ để giải quyết vụ án theo quy trình tố tụng tại Tòa án.
Người khởi kiện phải có tư cách pháp lý khởi kiện(cá nhân, cơ quan, tổ chức)
- Cá nhân: phải có năng lực hành vi tố tụng dân sự, trường hợp đặc biệt
+ Là người đủ 15 tuổi có tài sản riêng, có tranh chấp kiện ra tòa và có thể tự mình làm.
+Trong một số hợp đồng lao động thì cần đủ 15 tuổi có thể tự mình làm đơn khởi kiện, đồng thời họ có quyền, lợi ích hợp pháp bị xâm phạm, tranh chấp.
Tổ chức khởi kiện:
+ Tổ chức đó có quyền, lợi ích hợp pháp bị xâm phạm hoặc tranh chấp
+ Việc khởi kiện phải thông qua người đại diện hợp pháp
- Người khởi kiện phải khởi kiện đúng thầm quyền của Tòa án
+ Đúng loại việc
+ Đúng loại việc thuộc thẩm quyền của tòa án
+ Đúng thẩm quyền theo lãnh thổ
- Người khởi kiện chỉ được khởi kiện những vụ án chưa được giải quyết bằng một bản án đã có hiệu lực của pháp luật theo nguyên tắc khởi kiện một lần. Trừ một số trường hợp ví dụ: đối vụ án xin ly hôn, không đủ chứng cứ ly hôn, tòa bác đơn. Sau 1 năm xin ly hôn vẫn được.
- Đóng tạm ứng án phí đầy đủ.
- Khởi kiện phải bằng đơn và nội dung đầy đủ theo quy định.....
Trân trọng.
LS TRẦN MINH HÙNG CHUYÊN GIA TƯ VẤN HTV, VTV, SCTV, THĐN, THVL1...
Chúng tôi là hãng luật tổng hợp nhiều đội ngũ luật sư giỏi, luật gia, thạc sỹ, chuyên viên, cộng tác viên có trình độ cao, năng lực chuyên môn cao, có kinh nghiệm, kiến thức hiểu biết rộng, kỹ năng tư vấn chuyên nghiệp, đặc biệt có trách nhiệm và đạo đức trong nghề nghiệp. Chúng tôi quan niệm Luật sư là nghề cao quý- cao quý vì nghề luật sư là nghề tìm công bằng và công lý cho xã hội. Luật sư bảo vệ cho những nạn nhân, tội phạm, và những người bị oan sai. Nghề luật sư là nghề rất nguy hiểm và khó khăn dù bào chữa, bảo vệ cho bất kỳ ai thì luật sư luôn gặp nguy hiểm vì sự thù hằn của bên đối lập. Do vậy để làm được luật sư thì phải có tâm, có đạo đức, có tài năng và phải đam mê nghề nghiệp, yêu nghề, chấp nhận có khăn, hy sinh và chấp nhận nguy hiểm. Nếu sợ nguy hiểm, sợ ảnh hưởng đến công việc, cuộc sống của mình và gia đình thì rất khó hành nghề luật sư đúng nghĩa. Niềm vui của luật sư là khi giải oan được cho thân chủ, giúp được cho thân chủ, đem lại công bằng, công lý cho thân chủ nhằm góp phần đem lại công bằng cho xã hội.
Luật sư Trần Minh Hùng Trưởng văn phòng Luật sư Gia Đình- Luật sư sáng lập luật sư Gia Đình có nhiều năm kinh nghiệm tranh tụng, tư vấn được rất nhiều hãng truyền thông tin tưởng với nhiều năm và thường xuyên cố vấn pháp lý, tư vấn pháp luật trên các Kênh truyền hình uy tín như: Đài Truyền hình TPHCM (HTV), Đài truyền hình Việt Nam (VTV), Đài truyền hình Vĩnh Long, Tư vấn luật trên Đài tiếng nói Việt Nam, Đài truyền hình cáp VTC, Đài VOV Giao Thông, Đài tiếng nói Việt Nam, Đài phát thanh Kiên Giang, Truyền hình Quốc Hội, Báo Pháp luật TPHCM, Báo tuổi trẻ đời sống, Báo đời sống và pháp luật, Báo Dân trí, Báo Vnxpress, Báo công an nhân dân và các hãng báo chí trên cả nước... là luật sư được Trường Đại học luật TP.HCM mời làm giám khảo cho nhiều cuộc thi Phiên tòa giả định cấp trường ĐHL, Cấp Quốc Gia, học thuật với trường Cảnh sát nhân dân, Nhiều trường đại học uy tín và chuyên gia pháp luật cho các hãng truyền thông uy tín. Là Luật sư bào chữa, tư vấn cho nhiều vụ án đỉnh điểm, quan trọng nổi tiếng trên cả nước được báo chí đưa tin, người dân quan tâm như vụ Đại án Ngân hàng Navibank liên quan Huyền Như và Viettinbank, các vụi Giết Người, Hiếp dâm, Dâm ô, Lừa Đảo, gây thương tích, tham ô, cố ý làm trái.… và các vụ án khác về dân sự, kinh tế, thừa kế, đất đai, lao động, hành chính, doanh nghiệp.… luôn mang lại niềm tin cho khách hàng cũng như sự đóng góp tích cực sự công bằng, đi tìm công lý không biết mệt mỏi cho xã hội của luật sư chúng tôi.
Trân trọng cảm ơn.
ĐOÀN LUẬT SƯ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
VPLS GIA ĐÌNH (Luật sư Thành Phố)