Tư Vấn Quyền Đời Tư/ Làm Nhục Người Khác

Hình ảnh cá nhân, đời sốngriêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình là quyền về nhân thân của ngườiđó, quyền này được pháp luật bảo vệ và được quy định cụ thể tại Điều 32 và Điều38 BLDS 2015, việc sử dụng hình ảnh cá nhân, bí mật đời sống riêng tư, thậm chíchỉ công bố thông tin về bí mật đời tư cũng phải được người đó đồng ý, trừ trườnghợp công bố thông tin, tư liệu theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Theo Điều 32 và Điều 38 BLDS 2015 quy định như sau:

“Điều 32. Quyền của cá nhân đốivới hình ảnh

1. Cá nhân có quyền đối với hình ảnh của mình.

Việc sử dụng hình ảnh của cá nhân phải được người đó đồng ý.

Việc sử dụng hình ảnh của người khác vì mục đích thương mại thìphải trả thù lao cho người có hình ảnh, trừ trường hợp các bên có thỏa thuậnkhác.

2. Việc sử dụng hình ảnh trong trường hợp sau đây không cần cósự đồng ý của người có hình ảnh hoặc người đại diện theo pháp luật của họ:

a) Hình ảnh được sử dụng vì lợi ích quốc gia, dân tộc, lợi íchcông cộng;

b) Hình ảnh được sử dụng từ các hoạt động công cộng, bao gồm hộinghị, hội thảo, hoạt động thi đấu thể thao, biểu diễn nghệ thuật và hoạt độngcông cộng khác mà không làm tổn hại đến danh dự, nhân phẩm, uy tín của người cóhình ảnh.

3. Việc sử dụng hình ảnh mà vi phạm quy định tại Điều này thìngười có hình ảnh có quyền yêu cầu Tòa án ra quyết định buộc người vi phạm, cơquan, tổ chức, cá nhân có liên quan phải thu hồi, tiêu hủy, chấm dứt việc sửdụng hình ảnh, bồi thường thiệt hại và áp dụng các biện pháp xử lý khác theoquy định của pháp luật.

Điều 38. Quyền về đời sốngriêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình

1. Đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình là bất khảxâm phạm và được pháp luật bảo vệ.

2. Việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liênquan đến đời sống riêng tư, bí mật cá nhân phải được người đó đồng ý, việc thuthập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến bí mật gia đình phảiđược các thành viên gia đình đồng ý, trừ trường hợp luật có quy định khác.

3. Thư tín, điện thoại, điện tín, cơ sở dữ liệu điện tử và cáchình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của cá nhân được bảo đảm an toàn vàbí mật.

Việc bóc mở, kiểm soát, thu giữ thư tín, điện thoại, điện tín,cơ sở dữ liệu điện tử và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác củangười khác chỉ được thực hiện trong trường hợp luật quy định.

4. Các bên trong hợp đồng không được tiết lộ thông tin về đờisống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình của nhau mà mình đã biết đượctrong quá trình xác lập, thực hiện hợp đồng, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.”

Ngoài các quyđịnh của pháp luật dân sự nêu trên, người sử dụng hình ảnh cá nhân, bí mật đờisống riêng tư của người khác mà không được sự đồng ý của người đó nhằm xúc phạmdanh dự, nhân phẩm của người đó thì người sử dụng hình ảnh cá nhân, bí mật đờisống riêng tư có thể bị truy tố đối với “Tội làm nhục người khác” được quy định tại điều 155 Bộ luật Hình sự.

“Điều 155. Tội làm nhục người khác

1. Người nào xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của ngườikhác, thì bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồnghoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạttù từ 03 tháng đến 02 năm:

a) Phạm tội 02 lần trở lên;

b) Đối với 02 người trở lên;

c) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;

d) Đối với người đang thi hành công vụ;

đ) Đối với người dạy dỗ, nuôi dưỡng, chăm sóc, chữa bệnh chomình;

e) Sử dụng mạng máy tính hoặc mạng viễn thông, phương tiện điệntử để phạm tội;

g) Gây rối loạn tâmthần và hành vi của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60%.

3. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạttù từ 02 năm đến 05 năm:

a) Gây rối loạn tâmthần và hành vi của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên;

b) Làm nạn nhân tự sát.

4. Người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hànhnghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.”

Nạn nhân cần có động thái gì để ngăncản, xử lý sự việc nhằm bảo vệ quyền và lợi ích của mình.

Theo quy địnhtại Điều 34 BLDS quy định như sau:

“Điều 34. Quyền được bảo vệ danhdự, nhân phẩm, uy tín

1. Danh dự, nhân phẩm, uy tín của cá nhân là bất khả xâm phạm vàđược pháp luật bảo vệ.

2. Cá nhân có quyền yêu cầu Tòa án bác bỏ thông tin làm ảnhhưởng xấu đến danh dự, nhân phẩm, uy tín của mình.

Việc bảo vệ danh dự, nhân phẩm, uy tín có thể được thực hiện saukhi cá nhân chết theo yêu cầu của vợ, chồng hoặc con thành niên; trường hợpkhông có những người này thì theo yêu cầu của cha, mẹ của người đã chết, trừtrường hợp luật liên quan có quy định khác.

3. Thông tin ảnh hưởng xấu đến danh dự, nhân phẩm, uy tín của cánhân được đăng tải trên phương tiện thông tin đại chúng nào thì phải được gỡbỏ, cải chính bằng chính phương tiện thông tin đại chúng đó. Nếu thông tin nàyđược cơ quan, tổ chức, cá nhân cất giữ thì phải được hủy bỏ.

4. Trường hợp không xác định được người đã đưa tin ảnh hưởng xấuđến danh dự, nhân phẩm, uy tín của mình thì người bị đưa tin có quyền yêu cầu Tòaán tuyên bố thông tin đó là không đúng.

5. Cá nhân bị thông tin làm ảnh hưởng xấu đến danh dự, nhânphẩm, uy tín thì ngoài quyền yêu cầu bác bỏ thông tin đó còn có quyền yêu cầungười đưa ra thông tin xin lỗi, cải chính công khai và bồi thường thiệt hại.”

Khi phát hiện hình ảnh cá nhân, đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình của mình bịngười khác sử dụng bất hợp pháp chúng ta có thể yêu cầu cá nhân, tổ chức đó gỡbỏ hình ảnh, cải chính thông tin, thực hiện xin lỗi, cải chính công khai và bồithường thiệt hại. Nếu người đó vẫn cố tình không thực hiện thì người bị xâm phạmcó thể khởi kiện tại Tòa án yêu cầu gỡ bỏ, cải chính, hủy bỏ, yêu cầuTòa án tuyên bố thông tin đó là không đúng, yêu cầu người đưa ra thông tin xinlỗi, cải chính công khai và bồi thường thiệt hại hoặc thực hiện việc tố cáo tạicơ quan chức năng có thẩm quyền tùy vào mức độ nghiêm trọng của hành vi.

Trân trọng.